MANEX: instrukcja operacyjna oparta na wzorze EASA

Instrukcja, która staje się nieaktualna

MANEX, czyli instrukcja operacyjna, opisuje, jak lata operator: jego organizację, procedury, obszary lotów, szkolenie zdalnych pilotów, plan reagowania w sytuacjach awaryjnych, statki powietrzne i ich obsługę techniczną. Pisze się ją raz, starannie, na potrzeby wniosku o zezwolenie lub deklaracji.

Potem dochodzi nowy pilot, dron trafia do naprawy, zmienia się lista kontrolna. Instrukcja tymczasem stoi w miejscu. W dniu kontroli opisuje organizację, która już nie istnieje.

Kiedy jest obowiązkowa

• Wniosek o zezwolenie w kategorii szczególnej (art. 12 rozporządzenia (UE) 2019/947): instrukcję dołącza się do wniosku.
• Deklaracja scenariusza standardowego (STS-01 lub STS-02): instrukcja jest wymagana, z minimalną treścią określoną w dodatku 5. Nie dołącza się jej do deklaracji, lecz przechowuje do dyspozycji władzy.
• Kategoria otwarta: nic jej nie nakazuje. Pozostaje przydatna, gdy tylko lata kilkuosobowy zespół.

Przy każdej misji Waypoint360 wyświetla sygnalizator: opublikowana instrukcja obejmująca kategorię misji, instrukcja zalecana albo instrukcja obowiązkowa, której brakuje.

Struktura wzoru EASA

Akceptowalne sposoby spełnienia wymagań EASA zalecają dla każdej operacji w kategorii szczególnej strukturę instrukcji opisaną w załączniku A do SORA. Nie jest ona obowiązkowa, ale zalecana. W sierpniu 2023 r. EASA opublikowała jej pełny przykład dla operacji na poziomie SAIL II.

MANEX w Waypoint360 przejmuje jego siedem części, w tej samej kolejności:

• A, część ogólna: organizacja, obowiązki, koncepcja operacji;
• B, procedury: normalne, na wypadek sytuacji nieprzewidzianych i awaryjne, zgłaszanie zdarzeń;
• C, obszary lotów;
• D, szkolenie zdalnych pilotów;
• E, plan reagowania w sytuacjach awaryjnych (ERP);
• T, część techniczna;
• M, obsługa techniczna.

Obejmuje 45 z 48 podsekcji wzoru. Pod każdą sekcją ekran wskazuje część wzoru, z której ona pochodzi, oraz cele bezpieczeństwa (OSO) SORA, które pomaga wykazać. Instrukcja i ocena SORA nawzajem do siebie odsyłają.

Załącznik utworzony z Twoich danych

Wzór EASA kończy się załącznikiem: dowody, formularze, listy kontrolne, instrukcje. Waypoint360 tworzy go z tego, co aplikacja już zna:

• Twoi zdalni piloci, ich rola i certyfikaty;
• Twoja flota, z numerami seryjnymi i kategoriami;
• dziennik techniczny, z ostatnimi przeglądami każdego statku powietrznego;
• Twoje listy kontrolne oraz moment lotu, w którym każda z nich jest wykonywana.

Przy publikacji załącznik zostaje utrwalony wraz z wersją instrukcji. Dokument przekazany władzy nie zmienia się na jej oczach.

Instrukcja mówi, kiedy przestała odpowiadać rzeczywistości

Po publikacji Waypoint360 porównuje Twoje dane z danymi opublikowanej wersji. Gdy się różnią, ekran pokazuje to punkt po punkcie: dodany pilot, zmienione certyfikaty, usunięty dron, dodana lista kontrolna. Wiesz, czego dotyczy rozbieżność, i publikujesz nową wersję wtedy, kiedy zdecydujesz.

Kompetencje STS bez nieporozumień

Do lotów w scenariuszu standardowym świadectwo A2 nie wystarcza. Potrzebne jest świadectwo wiedzy teoretycznej właściwe dla STS (we Francji CATS) oraz zaświadczenie o ukończeniu szkolenia praktycznego STS-01 lub STS-02. A2 jedynie zmniejsza zakres egzaminu teoretycznego. Część D instrukcji to uwzględnia.

Czego jeszcze nie ma

• Procedur (część B) i obsługi technicznej (część M) powtórzonych dla każdego statku powietrznego, tak jak we wzorze.
• Wzoru listy kontrolnej dla planu reagowania w sytuacjach awaryjnych.
• Przestrzeni na wypadek sytuacji nieprzewidzianych przejmowanej bezpośrednio z oceny SORA.

Źródła

• Easy Access Rules for Unmanned Aircraft Systems, EASA: UAS.STS-01.020, UAS.STS-01.030, UAS.STS-02.030, dodatek 5, AMC1 UAS.SPEC.030(3)(e).
• EASA, Operations Manual example for UAS operations at SAIL II, sierpień 2023 r., biblioteka dokumentów EASA.
• Rozporządzenie wykonawcze (UE) 2019/947, art. 11 i 12.
• Eksploatacja dronów w kategorii szczególnej, DGAC: przewodnik po kategorii szczególnej, wydanie 2, §14 i §16.3.